www@toruande.org.pl
nie wiem czy podać :-)

Dominant edged jest autosomalną niekompletną dominującą mutacją, w wyniku której u ptaków SF redukcja eumelaniny zwykle tworzy wzór  "obrzeżenia" (edged) na skrzydłach. U ptaków DF edged będziemy mieli prawie całkowicie żółtego ptaka z jasnoszarymi lotkami i jasnozielonym odcieniem na skrzydłach.

Mutacja ta pochodzi od A. fischeri i została przeniesiona do innych gatunków z białą otoczką oka poprzez transmutację. U Agapornis fischeri pomarańczowo-czerwona maska ​​u ptaków DF jest zwykle mniejsza - zjawisko, które można zaobserwować również u ptaków mutacji szek.

W związku z tą mutacją było sporo zamieszania. Ponieważ jest to niepełne dziedziczenie dominujące, oznacza to, że istnieje wyraźna różnica między ptakami SF i DF. W dobrym standardowym SF edged, ptaki będą wykazywać ładny i wyraźny wzór edged. Dzieje się tak dlatego, że podobnie do mutacji marbled u A. roseicollis, eumelanina w rdzeniu pióra jest częściowo wybielona. Widać jednak, że różnorodność wśród ptaków SF jest znacznie większa. Niektóre SF nie mają prawie żadnej redukcji eumelaniny (często ma to miejsce u samic), podczas gdy inne mogą mieć redukcję eumelaniny prawie 50%.

Czasami młode SF edged rodzą się z par, które na pierwszy rzut oka mają normalny kolor. Okazywało się, że jeden z rodziców (najczęściej samica) był SF edged, ale redukcja była bardzo minimalna.

Prowadziło to do wielu teorii i nazw towarzyszących tej mutacji. Jak to było dawniej w zwyczaju, dla typu SF i DF używano oddzielnych nazw. Ptaki SF nazywano dominującym żółtym, dominującym pastelem, spangle, a czasem nawet „Richardem”. Ptaki DF nazywano golden lub golden cherry, a w serii niebieskiej używano nazwy silver. Czasami także dla ptaków DF używano nazwy „suffused”.  Po wielu testach ta mutacja ujawniła swoje sekrety. Ze względu na ustalenia na nazywanie różnych typów wyglądu mutacji niekompletnie dominujących przy użyciu SF i DF zdecydowano się na nazwy SF edged i DF edged. W niektórych krajach używa się tłumaczenia, ale należy pamiętać, że wszystkie te tłumaczenia będą musiały z czasem zostać zastąpione nazwami międzynarodowymi aby sprawnie współpracować na poziomie międzynarodowym. Poza tym to tylko kwestia przyzwyczajenia się do tych nazw.

Niestety, wielu hodowców przestało hodować ptaki dominant edged. Szkoda, ponieważ jest to piękna mutacja o wielu możliwościach. Problemem jest to, że niektórzy hodowcy kojarzyli tę mutację eumelaniny z pastelem lub szekiem. Spowodowało to spore zamieszanie i stworzyło to trochę "masło maślane". Początkujący hodowcy po prostu nie znają tej mutacji. Niestety również w przypadku ptaków stwierdzenie „nieznane jest niekochane” wydaje się być trafne.

SF dominant edged Agapornis fischeri

Pierwszy odnotowany dominant edged Agapornis fischeri urodził się w latach 70. w wiosce Berghem w Holandii, w wolierze pana M.J. van der Donka. Młode SF edged natychmiast wyróżniały się w gnieździe z powodu innego ubarwienia puchu. Ptaki zawsze były sparowane z niespokrewnionymi dzikimi typami i dlatego Mari nigdy nie wyhodował ptaków DF edged. Później sprzedano kilka ptaków i to głównie Koos Hammer umieścił tę mutację w centrum uwagi i jako takie kilka pierwszych okazów zostało pokazanych na BVA Masters.

Sztuką jest hodowanie ptaków SF edged w jak największym stopniu zgodnie ze standardami, co oznacza redukcję eumelaniny o około pięćdziesiąt procent na ciele i nieco ciemniejsze skrzydła z wyraźnym wzorem "edged". Samce mają zwykle ładniejszy wzór wśród ptaków SF, co oczywiście nie wyklucza prawdopodobieństwa ładnie zaznaczonych samic. W najlepszych okazach rdzeń piór na skrzydłach jest wybielony. Ponieważ krawędź pióra zachowuje większość swojego zielonego koloru, tworzony jest efekt edged. Wybielanie rdzenia piór w najlepszych przypadkach wynosi około 40 do 50 procent. W rezultacie wnętrze pióra będzie się zmieniać od jasnozielonego do żółtego, powodując efekt „spływania” koloru. Lotki pozostają prawie niezmienione.

U ptaków niebieskich skrzydła mają „jasnoszare” plamki. Kolor nóg, oczu i pazurów pozostaje niezmieniony w porównaniu z typem dzikim. Pozostała część ciała jest wybielona bardziej równomiernie, chociaż czasami na piórach klatki piersiowej można zaobserwować lekki „efekt spływania” koloru. Maska u ptaków SF pozostaje niezmieniona pod względem wielkości i koloru. Z powodu tego wybielania trudniej jest rozpoznać dark factor u ptaków z serii zielonej. W niebieskiej serii ten problem jest mniej widoczny.

W mniej zmienionych okazach SF redukcja eumelaniny może być minimalna, przez co często można spotkać (zwykle u samic SF) ptaki o ciemniejszym ubarwieniu. Trudno je rozpoznać jako ptaki SF edged. W przeszłości powodowało to zwykle rozprzestrzenianie się plotek, że niektóre ptaki zostały „szpaltami”. Ptaki te zdecydowanie nadają się do hodowli, ale oczywiście nie jako ptaki wystawowe. Najlepiej zacząć od ptaka DF i połączyć go z ptakiem bez edged. W ten sposób zawsze jest pewność, że całe potomstwo jest w stu procentach SF. Błędy są wykluczone.

Często zdarza się, że hodowcy mylą pastel z dominant edged. Jeśli przyjrzeć się faktom, nie ma wątpliwości. Pastel dziedziczony jest autosomalnie recesywnie. Jednym z wymagań standardów dla pasteli jest rozjaśnienie całego ciała w około pięćdziesięciu procentach. W związku z tym nie tylko wybielony zostaje kolor ciała, ale także lotki mają jaśniejszy kolor. W najlepszych okazach są one jasnoszare, a u ptaków gorzej wybarwionych mogą być nawet białe. U ptaków SF edged lotki są nadal całkowicie czarne, a skrzydła wykazują rodzaj efektu „spływania koloru”.

 

DF dominant edged Agapornis fischeri

Ten typ można łatwo rozpoznać. W serii zielonej będą "brudnożółte" ptaki z jasnoszarymi lotkami i nadal charakterystycznym „zielonym odcieniem” w pobliżu zagięcia skrzydła i górnej części skrzydeł. Maska wydaje się być nieco mniejsza, ale zgodnie ze standardami musi być tego samego kształtu i z niezmienionym kolorem w porównaniu z typem dzikim. Kolor oczu, nóg i pazurów pozostaje taki sam w porównaniu z typem dzikim.

Ptaki z serii niebieskiej mają barwę od bardzo jasnoniebieskiego do bardzo jasnoszarego, z białą maską, szarymi lotkami i wyraźnym pstrokatym wzorem na skrzydłach. Czasem mylone są z Pastellno, ale i w tym przypadku są wyraźne różnice. Ptaki Pastellno mogą być rzeczywiście bardzo wybielone, ale mają całkowicie białe lotki i są bardziej cętkowane.

U ptaków SF edged samce mają zwykle większą redukcję eumelaniny, u ptaków DF edged nie ma tak naprawdę wizualnego rozróżnienia między samcami a samicami.

 

Dominant edged u Agapornis personatus

Czynnik edged został przeniesiony z A. fischeri do A. personatus poprzez transmutację, później pojawił się również u A. nigrigenis i A. lilianae.

A. personatus edged nie są zbyt powszechne. Typ wyglądu jest taki sam jak A. fischeri, z wyjątkiem czarnego koloru głowy, który jest również zredukowany u A. personatus. Ma to sens, edged wpływa na tworzenie się eumelaniny, a jak wiadomo czarny kolor głowy u A. personatus składa się głównie z eumelaniny i ograniczonej ilości czerwonej psittaciny. Ponieważ żółty kolor klatki piersiowej nie zawiera eumelaniny, kolor pozostanie niezmieniony.

Zielony split niebieski DF edged wiek 10 miesiecy  zielony SF edged

 

 

Dominant edged u Agapornis nigrigenis

Po transmutacji do A. personatus przyszła kolej na A. nigrigenis. W tym gatunku ptaki SF mają również typowe krawędzie skrzydeł i towarzyszące im czarne lotki. Podobnie jak w przypadku A. personatus, kolor czarnej maski również może być nieco rozjaśniony. Ptaki DF są żółte z zielonym odcieniem, podobnie jak A. fischeri i A. personatus. Wielu hodowców będzie zachwyconych wzorem edged i często zapomina o standardach gatunku A. nigrigenis: mniejszej - typowej wielkości, spłaszczonej głowie, dwubarwnym oku, zielonym kuprze, mniejszym dziobie i rozjaśnieniu dzioba w kierunku nasady.

 

Dominant edged u Agapornis lilianae

Ostatecznie transmutacja Dominant edged, pojawiła się u nierozłączek A. lilianae. Oprócz typowych cech gatunku A. lilianae: mniejsze, głowa spłaszczona, oko w dwóch odcieniach, zielony kuper, dziób mniejszy i rozjaśniony w kierunku nasady, obydwa typy SF i DF będą miały typowe cechy dla Domiant edged. Podobnie do A. fischeri kształt maski ​​w DF dominant edged jest nieco mniejszy niż normalnie.

 

Kombinacje

Dominant edged może być kojarzony z wszystkimi istniejącymi kolorami z wyjątkiem mutacji, które wpływają na powstawanie eumelaniny. Dominant edged można dobierać w pary z np. zieloną, serią niebieską, fioletową, slaty i dark factor. Dominant edged są silnymi ptakami i obecność tej mutacji nie wpływa na zdrowie ptaków

Nie warto ich łączyć z pastel (bo tu już jest redukcja eumelaniny o około 50%) ani z NSL ino (w tym przypadku nie ma eumelaniny wcale). Utracą one wtedy wszystkie cechy edged i dlatego nie są odpowiednie jako ptaki wystawowe.

Należy zapamiętać złotą zasadę: kombinacja mutacji, która nie wykazuje już charakterystycznych cech i dlatego nie może być już rozpoznana, jest bezużyteczna i dlatego zdecydowanie nie jest zalecana.

 

Opracowano na podstawie książki : "Lovebirds Compendium" - 2016 - Dirk Van den Abeele